แซนฟอไรซ์ (sanforizing) เป็นการตกแต่งเชิงกลที่ใช้ลดการหดตัวคงเหลือของผ้าทอก่อนตัดเย็บ จุดประสงค์คือจำกัดการเปลี่ยนแปลงขนาดหลังซัก แต่ผลขึ้นอยู่กับชนิดผ้า การตั้งค่ากระบวนการ และเงื่อนไขการซักและอบ จึงควรตรวจเทียบกับสเปกที่ระบุไว้ สิทธิบัตรยุคแรกของ Sanford L. Cluett อธิบายวิธีทำให้ผ้าชื้น ยึดผ้ากับฐานที่หดพื้นที่ได้ แล้วใช้แรงกดให้ผ้าหดในทิศทางที่กำหนด ก่อนทำให้ขนาดหลังตกแต่งคงตัว โดยนิยมใช้ความร้อนและแรงกด

แซนฟอไรซ์คืออะไร

  • เป็นกระบวนการตกแต่งเชิงกลแบบ controlled compressive shrinkage ใช้แรงกดทำให้ผ้าทอสั้นลงในหนึ่งหรือทั้งสองทิศก่อนนำไปตัดเย็บ
  • สิทธิบัตรสหรัฐฯ เรื่อง Art of shrinking fabrics ยื่นโดย Sanford L. Cluett ในปี 1930 และได้รับอนุมัติในปี 1932 โดยอธิบายการทำให้ผ้าชื้น การกดอัด และการทำให้ขนาดหลังหดตัวคงที่
  • บทความนี้กล่าวถึงแซนฟอไรซ์ในฐานะกระบวนการสำหรับผ้าทอ การเลือกใช้กับผ้าแต่ละชนิดควรอ้างอิงส่วนประกอบ โครงสร้าง และสเปกของผ้า

ทำไมผ้าถึงหดตัว และแซนฟอไรซ์แก้ตรงไหน

  • ในผ้าทอ เส้นด้ายแนวตั้งและแนวนอนสอดขัดกันจนเกิดความโค้งหรือ crimp; สิทธิบัตรยุคแรกอธิบายการใช้แรงกดเพื่อจัดเรียงเส้นด้ายใหม่และลดขนาดผ้า
  • ผลการเปลี่ยนแปลงขนาดหลังซักเป็นผลเฉพาะของผ้าและวิธีทดสอบ ISO 6330 กำหนดตัวเลือกการซักและการทำให้แห้ง ส่วน AATCC TM135 วัดการเปลี่ยนแปลงด้านความยาวและความกว้างหลังซักใช้ในครัวเรือน
  • จึงไม่มีเปอร์เซ็นต์การหดตัวค่าเดียวที่ใช้ได้กับผ้าคอตตอนทุกชนิด ควรระบุเงื่อนไขการซักและอบกับเกณฑ์ที่ยอมรับได้ แล้วทดสอบตามสเปก

ขั้นตอนการทำงาน

  1. เพิ่มความชื้น: ทำให้ผ้าชื้นเพื่อให้จัดเรียงเส้นด้ายได้ขณะผ่านการบีบอัด
  2. บีบอัดอย่างควบคุม: ใช้แรงกดขณะผ้ายึดกับฐานที่หดพื้นที่ได้ เพื่อให้ผ้าสั้นลงในทิศทางที่กำหนด
  3. ทำให้สภาพหลังตกแต่งคงตัว: สิทธิบัตรกล่าวถึงการทำให้แห้ง โดยนิยมใช้ความร้อนและแรงกด รายละเอียดเครื่องจักรและการตั้งค่าขึ้นกับโรงงาน

ไลน์การตกแต่งของบุญช่วยอุตสาหกรรม (BCI) มีแซนฟอไรซ์อยู่ในขั้นตอนการตกแต่งเชิงกลด้วย

ใช้กับผ้าชนิดไหน

  • ข้อมูลบริษัท BCI ระบุการใช้งานผ้ายูนิฟอร์มสำนักงาน โรงแรม และอุตสาหกรรมที่ใช้ TC หรือ TR รวมถึงผ้าชุดพระที่ใช้คอตตอนหรือ TC ควรยืนยันว่าผ้าในสเปกต้องใช้แซนฟอไรซ์หรือไม่จากข้อกำหนดด้านสมรรถนะ
  • แจ้งส่วนประกอบ โครงสร้าง และเป้าหมายการเปลี่ยนแปลงขนาดให้โรงงานใช้พิจารณาความเหมาะสมของผ้าตามสเปก
  • สิทธิบัตรยุคแรกอธิบายผ้าทอและการเปลี่ยนขนาดในหนึ่งหรือทั้งสองแนว หากเป็นผ้าถักหรือโครงสร้างอื่น อย่าคาดว่ากระบวนการและผลจะเหมือนกัน ควรถามโรงงานถึงวิธีตกแต่งและวิธีทดสอบที่เหมาะสม

เลือกวิธีตกแต่งจากผลทดสอบ

  • แซนฟอไรซ์ใช้แรงกดเชิงกลเพื่อลดการเปลี่ยนแปลงขนาดของผ้าทอหลังซัก
  • การตกแต่งวิธีอื่นมีกระบวนการและเป้าหมายต่างกัน จึงไม่ควรสรุปผลด้านสิ่งแวดล้อมหรือการหดตัวจากชื่อกระบวนการเพียงอย่างเดียว
  • เปรียบเทียบผลกับเกณฑ์การหดตัวคงเหลือที่ตกลงไว้ และระบุวิธีซักและอบมาตรฐานที่ใช้ทดสอบ

ทดสอบอย่างไรให้ยืนยันผล

  • เลือกวิธีมาตรฐานที่ระบุชื่อ และเขียนเงื่อนไขการทดสอบไว้ในสเปก
  • ISO 6330 กำหนดขั้นตอนการซักและการทำให้แห้ง ร่วมกับ ISO 5077 เพื่อหาการเปลี่ยนแปลงขนาด
  • อีกทางเลือกคือ AATCC TM135 ซึ่งวัดการเปลี่ยนแปลงด้านความยาวและความกว้างหลังการซักใช้ในครัวเรือน โดยเลือกเงื่อนไขการซักและการทำให้แห้งตามสเปก
  • ไม่มีเปอร์เซ็นต์การหดตัวคงเหลือค่าเดียวที่ใช้ได้กับผ้าทุกชนิด ผู้ซื้อควรระบุเกณฑ์ที่ยอมรับได้ ทิศทางที่วัด จำนวนรอบ และเงื่อนไขการซักและอบ
  • ที่ BCI: dimensional stability เป็นหนึ่งในหมวดการทดสอบของห้อง lab ในโรงงาน — in-house lab tests to ISO, JIS, AATCC and Daimaru
  • การควบคุมคุณภาพ: ตรวจ 3 จุด: ตรวจผ้าดิบก่อนย้อม ควบคุมระหว่างกระบวนการ และตรวจตอนบรรจุ พร้อมรายงานคุณภาพระบบ 10 จุดทุกล็อต

ระบุในสเปกอย่างไร (เช็กลิสต์ผู้ซื้อ)

  • ระบุค่า residual shrinkage ที่ต้องการ (เป็น %) แยกแนวตั้งและแนวนอน
  • ระบุวิธีทดสอบ: ISO 6330 + ISO 5077 หรือ AATCC 135 และเงื่อนไขการซักและอบที่จะจำลอง
  • ระบุ care label ของเสื้อผ้าปลายทาง (ซักเครื่อง? อบแห้ง?) — การทดสอบควรเลียนแบบสภาวะที่เสื้อจะเจอจริง
  • ส่งสเปกหรือตัวอย่างผ้าให้ทีม BCI เพื่อยืนยันเส้นทาง finishing ที่เหมาะกับเนื้อผ้านั้น
  • ขั้นต่ำในการสั่งผลิตสามารถตกลงกันได้ในระดับทีม (MOQ negotiable)

ถาม-ตอบ

ผ้าที่แซนฟอไรซ์แล้วจะไม่หดเลยใช่ไหม

ไม่ใช่ แซนฟอไรซ์มีจุดประสงค์เพื่อลดการเปลี่ยนแปลงขนาดที่เหลือ ไม่ได้ทำให้ผ้าไม่หดตัวเลย ผลที่วัดได้ขึ้นอยู่กับชนิดผ้าและวิธีซัก/อบ จึงควรกำหนดเกณฑ์และทดสอบตามสเปก

ผ้ายูนิฟอร์ม TC / TR ต้องแซนฟอไรซ์เสมอไหม

ขึ้นกับสเปกของลูกค้าปลายทางและการใช้งาน สอบถามทีม BCI ว่าควรพิจารณาแซนฟอไรซ์หรือวิธีตกแต่งอื่น แล้วทดสอบผ้าตามเกณฑ์ที่ตกลงกัน

ผ้าถักนำมาแซนฟอไรซ์ได้ไหม

สิทธิบัตรยุคแรกอธิบายกระบวนการสำหรับผ้าทอ หากเป็นผ้าถักหรือโครงสร้างอื่น อย่าคาดว่ากระบวนการหรือผลจะเหมือนกัน ควรถามโรงงานถึงวิธีควบคุมขนาดและวิธีทดสอบที่เหมาะสม

แซนฟอไรซ์อยู่ขั้นตอนไหน

เป็นขั้นตอนการตกแต่งผ้าก่อนตัดเย็บ ลำดับที่แน่นอนขึ้นกับกระบวนการของแต่ละโรงงาน

ผู้ซื้อควรกำหนดเกณฑ์การหดตัวเท่าไร

ไม่มีเปอร์เซ็นต์เดียวที่เหมาะกับผ้าทุกชนิด ระบุการเปลี่ยนแปลงที่ยอมรับได้แยกแนวตั้งและแนวนอน พร้อมวิธีซักและอบที่ต้องการ แล้วทดสอบผ้าตามสเปก

คุยกับทีม BCI

หากสเปกยูนิฟอร์มหรือชุดทำงานของคุณกำหนดค่าการเปลี่ยนแปลงขนาดหลังซัก ทีม BCI สามารถพูดคุยเรื่องวิธีตกแต่งที่เหมาะกับผ้าและวิธีทดสอบที่ควรระบุในสเปกได้ ติดต่อเราได้ที่ หน้าติดต่อ หรือดูบริการ การย้อมและการตกแต่งผ้า.

อ่านต่อ: การหดตัวของผ้า: สาเหตุและวิธีทดสอบด้วย ISO 6330 / AATCC 135

แหล่งอ้างอิง